22 tháng 11, 2025 Tin tức

Tài khoản 2281 – Đầu tư góp vốn vào đơn vị khác là tài khoản cấp 2 của TK 228 – Đầu tư khác, phản ánh các khoản góp vốn, mua cổ phần mà doanh nghiệp không có quyền kiểm soát, đồng kiểm soát hay ảnh hưởng đáng kể đối với bên nhận đầu tư. Tài khoản này cũng dùng cho phần vốn góp vào hợp đồng hợp tác kinh doanh (BCC) khi doanh nghiệp không đồng kiểm soát nhưng được chia lợi nhuận sau thuế. Căn cứ: Phụ lục II Thông tư 99/2025/TT-BTC; số hiệu và tên tài khoản giữ nguyên như Thông tư 200.

Nguyên tắc kế toán tài khoản 2281

  • Ghi theo giá gốc: số tiền góp hoặc giá mua cộng chi phí trực tiếp (môi giới, tư vấn, phí giao dịch).
  • Góp bằng tài sản phi tiền tệ: ghi theo giá trị đánh giá lại; chênh lệch so với giá trị ghi sổ vào TK 711 hoặc TK 811.
  • Cổ tức, lợi nhuận được chia của giai đoạn sau ngày đầu tư ghi TK 515; phần thuộc giai đoạn trước ngày đầu tư ghi giảm giá gốc.
  • Theo dõi chi tiết theo từng bên nhận đầu tư: số cổ phần, tỷ lệ vốn, giá mua. Khi tỷ lệ thay đổi làm phát sinh quyền kiểm soát hoặc ảnh hưởng đáng kể thì chuyển sang TK 221 hoặc TK 222.
  • Cuối kỳ xem xét tổn thất; dự phòng ghi ở TK 2292.

Kết cấu và nội dung phản ánh

Bên Nợ Bên Có
Giá trị vốn góp, cổ phần mua vào tăng; phần còn giữ lại khi thoái vốn khỏi công ty con, liên kết Giá trị vốn góp giảm do bán, thu hồi, nhận cổ tức của giai đoạn trước đầu tư, chuyển sang TK 221, 222
Số dư Nợ: giá trị khoản đầu tư góp vốn vào đơn vị khác hiện có.

Cách hạch toán các nghiệp vụ thường gặp

  1. Góp vốn, mua cổ phần bằng tiền: Nợ TK 2281 / Có TK 111, 112.
  2. Góp bằng TSCĐ: Nợ TK 2281 (giá đánh giá lại), Nợ TK 214, Nợ TK 811 (nếu lỗ) / Có TK 211, 213; Có TK 711 (nếu lãi).
  3. Góp bằng hàng tồn kho: Nợ TK 2281, Nợ TK 811 (nếu lỗ) / Có TK 152, 155, 156; Có TK 711 (nếu lãi).
  4. Nhận thông báo chia lợi nhuận: Nợ TK 1388 / Có TK 515 (sau ngày đầu tư), Có TK 2281 (trước ngày đầu tư).
  5. Bán phần vốn góp: Nợ TK 111, 112 (giá bán), Nợ TK 635 (lỗ) / Có TK 2281 (giá trị ghi sổ), Có TK 515 (lãi).
  6. Góp thêm, trở thành công ty liên kết: Nợ TK 222 / Có TK 2281, Có TK 112.

Ví dụ

Công ty Hòa Bình góp vốn vào Công ty Sông Đà bằng một máy đóng gói: nguyên giá 800.000.000 đồng, đã khấu hao 300.000.000 đồng; hội đồng định giá xác định 600.000.000 đồng, tương ứng 5% vốn điều lệ. Giá trị còn lại 500.000.000 đồng, chênh lệch 100.000.000 đồng.

  • Nợ TK 2281: 600.000.000; Nợ TK 2141: 300.000.000 / Có TK 211: 800.000.000; Có TK 711: 100.000.000.

Lưu ý khi quyết toán thuế và kiểm toán

  • Lưu hợp đồng góp vốn, biên bản định giá, giấy chứng nhận phần vốn góp hoặc xác nhận sổ cổ đông.
  • Khoản chênh lệch đánh giá lại tài sản góp vốn ghi TK 711 là thu nhập khác khi quyết toán TNDN.

Câu hỏi thường gặp

Góp 10% vốn có chắc chắn ghi TK 2281 không?

Không chắc chắn. Nếu doanh nghiệp có quyền tham gia quyết định chính sách tài chính, hoạt động của bên nhận đầu tư thì đã có ảnh hưởng đáng kể và phải ghi TK 222. Phân loại dựa trên bản chất quyền, không chỉ tỷ lệ.

Nguồn tham khảo: Thông tư 99/2025/TT-BTC (Phụ lục II – Hệ thống tài khoản kế toán) – tra cứu tại vbpl.vn. Xem thêm TK 2288 – Đầu tư khác.

Cẩm nang liên quan: Xem toàn bộ danh mục và hướng dẫn từng tài khoản tại Hệ thống tài khoản kế toán theo Thông tư 99/2025.

Cần hỗ trợ ngay? Hãng Kiểm toán AMA cung cấp dịch vụ tư vấn kế toán. Trụ sở: Tầng 2, Tòa nhà 37 Bà Triệu, phường Cửa Nam, Hà Nội · Hotline 0843 339 444 · info@amagroup.vn.

Bài viết này hữu ích như thế nào?

Bấm vào một ngôi sao để đánh giá nó!

0 0 đánh giá
Article Rating
Theo dõi
Thông báo của
guest
0 Comments
Cũ nhất
Mới nhất Được bỏ phiếu nhiều nhất
0
Rất thích suy nghĩ của bạn, hãy bình luận.x