Tài khoản 157 – Hàng gửi đi bán phản ánh trị giá hàng hóa, sản phẩm đã gửi cho khách hàng, gửi bán đại lý, ký gửi, đưa vào kho ngoại quan, và dịch vụ đã bàn giao nhưng chưa được xác định là đã bán. Hàng trên TK 157 vẫn thuộc quyền sở hữu của doanh nghiệp, chưa được ghi nhận doanh thu. Tài khoản thuộc nhóm hàng tồn kho (loại 1) trong hệ thống tài khoản ban hành kèm Thông tư 99/2025/TT-BTC, áp dụng từ 01/01/2026.
Thay đổi so với Thông tư 200
TT 99 giữ nguyên số hiệu, tên và cách dùng cơ bản của TK 157. Một số điểm cần cập nhật:
- Bút toán đối ứng dùng tên mới TK 155 – Sản phẩm (TT 200 gọi là “Thành phẩm”).
- Việc xác định “đã bán” theo nguyên tắc ghi nhận doanh thu của TT 99 (thường thể hiện qua việc khách hàng chấp nhận thanh toán, đại lý báo đã bán); chỉ khi đó mới kết chuyển giá vốn.
- Doanh nghiệp tự mở chi tiết theo nhu cầu: gửi khách hàng, gửi đại lý, ký gửi, kho ngoại quan, dịch vụ đã bàn giao.
Nguyên tắc kế toán tài khoản 157
- Chỉ phản ánh hàng, dịch vụ chưa đủ điều kiện ghi nhận doanh thu: hàng gửi theo hợp đồng nhưng khách chưa chấp nhận, hàng gửi đại lý chưa bán được, sản phẩm đưa vào kho ngoại quan chờ xuất khẩu, dịch vụ đã làm xong nhưng khách chưa nghiệm thu.
- Mở sổ chi tiết theo từng loại hàng, từng khách hàng, từng đại lý và từng lần gửi, theo dõi từ khi gửi đến khi xác định là đã bán.
- Không ghi vào TK 157 chi phí vận chuyển, bốc xếp doanh nghiệp chi hộ khách hàng (theo dõi là khoản phải thu); chi phí vận chuyển do doanh nghiệp chịu ghi vào chi phí bán hàng.
- Giá trị ghi trên TK 157 là giá vốn (giá xuất kho, giá thành dịch vụ), không phải giá bán.
- Hàng gửi bán vẫn được kiểm kê, đánh giá dự phòng giảm giá như hàng tồn kho khác; trên báo cáo tài chính trình bày trong chỉ tiêu hàng tồn kho.
Kết cấu và nội dung phản ánh
| Bên Nợ | Bên Có |
|---|---|
| Trị giá hàng hóa, sản phẩm đã gửi cho khách hàng, đại lý, đưa vào kho ngoại quan; trị giá dịch vụ đã cung cấp nhưng chưa xác định là đã bán. | Trị giá hàng gửi đi bán, dịch vụ đã cung cấp được xác định là đã bán (kết chuyển giá vốn); trị giá hàng bị khách hàng, đại lý trả lại nhập kho. |
| Số dư bên Nợ: trị giá hàng đã gửi, dịch vụ đã cung cấp chưa được xác định là đã bán tại cuối kỳ. | |
Cách hạch toán các nghiệp vụ thường gặp
- Xuất kho gửi hàng cho khách hàng, đại lý: Nợ TK 157 / Có TK 155, TK 156.
- Dịch vụ đã hoàn thành, bàn giao nhưng chưa xác định là đã bán: Nợ TK 157 / Có TK 154.
- Hàng gửi bán được xác định là đã bán: ghi doanh thu Nợ TK 111, 112, 131 / Có TK 511, Có TK 333 (thuế gián thu tách riêng); đồng thời kết chuyển giá vốn Nợ TK 632 / Có TK 157.
- Hoa hồng trả đại lý (trừ vào tiền hàng đại lý nộp về): Nợ TK 641, Nợ TK 1331 / Có TK 131.
- Xuất hàng vào kho ngoại quan để xuất khẩu: Nợ TK 157 / Có TK 154, 155, 156. Khi hàng ở kho ngoại quan được xuất khẩu: Nợ TK 632 / Có TK 157 và ghi doanh thu Nợ TK 131 / Có TK 511, Có TK 333 (nếu có).
- Hàng gửi bán bị trả lại, nhập lại kho: Nợ TK 155, 156 / Có TK 157.
Ví dụ
Ngày 01/06/2026, Công ty P xuất kho 500 sản phẩm, giá xuất kho 120.000 đồng/sản phẩm, gửi đại lý Q bán đúng giá 180.000 đồng/sản phẩm (chưa thuế GTGT 10%), hoa hồng đại lý 5% giá bán chưa thuế.
- Gửi hàng: Nợ TK 157: 60.000.000 / Có TK 155: 60.000.000.
Ngày 30/06/2026, Q gửi bảng kê đã bán 300 sản phẩm.
- Doanh thu: 300 × 180.000 = 54.000.000; thuế GTGT 5.400.000: Nợ TK 131 (Q): 59.400.000 / Có TK 511: 54.000.000, Có TK 33311: 5.400.000.
- Giá vốn: 300 × 120.000 = 36.000.000: Nợ TK 632 / Có TK 157: 36.000.000.
- Hoa hồng: 54.000.000 × 5% = 2.700.000, thuế GTGT 10% là 270.000: Nợ TK 641: 2.700.000, Nợ TK 1331: 270.000 / Có TK 131 (Q): 2.970.000.
- Q chuyển khoản phần còn lại: Nợ TK 112 / Có TK 131 (Q): 56.430.000.
Số dư TK 157 cuối tháng: 200 sản phẩm × 120.000 = 24.000.000 đồng, vẫn là hàng tồn kho của P.
Lưu ý khi quyết toán thuế và kiểm toán
- Xác nhận hàng gửi: cuối năm cần biên bản đối chiếu hoặc xác nhận tồn hàng từ đại lý, khách hàng; kiểm toán viên có thể gửi thư xác nhận trực tiếp.
- Thời điểm lập hóa đơn và ghi nhận doanh thu: đối chiếu bảng kê hàng đại lý đã bán với hóa đơn đầu ra; số dư TK 157 tồn quá lâu có thể là hàng đã bán nhưng chưa ghi doanh thu, hoặc hàng đã mất, hỏng.
- Kho ngoại quan: lưu đủ tờ khai hải quan, chứng từ xuất khẩu để chứng minh thời điểm xuất khẩu và căn cứ áp dụng thuế suất thuế GTGT hàng xuất khẩu.
- Hàng gửi bán phải được tính khi đánh giá dự phòng giảm giá hàng tồn kho.
Câu hỏi thường gặp
Giao hàng cho khách nhưng khách chưa ký nhận thì ghi TK nào?
Nếu theo hợp đồng hàng chưa được khách hàng chấp nhận, giá trị hàng được ghi vào TK 157. Khi khách chấp nhận, kế toán ghi doanh thu và kết chuyển giá vốn từ TK 157 sang TK 632.
Bên nhận đại lý có ghi TK 157 không?
Không. Bên nhận đại lý không sở hữu hàng nên không ghi vào tài khoản hàng tồn kho; hàng nhận bán hộ được theo dõi ngoài hệ thống tài khoản (sổ chi tiết riêng), chỉ phản ánh hoa hồng được hưởng là doanh thu.
Nguồn tham khảo: Thông tư 99/2025/TT-BTC (Phụ lục II – Hệ thống tài khoản kế toán); Chuẩn mực kế toán Việt Nam số 02 – Hàng tồn kho – tra cứu tại vbpl.vn.
Cẩm nang liên quan: Xem toàn bộ danh mục và hướng dẫn từng tài khoản tại Hệ thống tài khoản kế toán theo Thông tư 99/2025.
Cần hỗ trợ ngay? Hãng Kiểm toán AMA cung cấp dịch vụ kế toán trọn gói. Trụ sở: Tầng 2, Tòa nhà 37 Bà Triệu, phường Cửa Nam, Hà Nội · Hotline 0843 339 444 · info@amagroup.vn.

