22 tháng 11, 2025 Tin tức

Tài khoản 214 – Hao mòn tài sản cố định là tài khoản điều chỉnh giảm giá trị tài sản, phản ánh giá trị hao mòn lũy kế và biến động tăng, giảm hao mòn của TSCĐ hữu hình, TSCĐ thuê tài chính, TSCĐ vô hình và bất động sản đầu tư. Hao mòn tăng chủ yếu do trích khấu hao hằng kỳ, giảm khi tài sản được thanh lý, nhượng bán hoặc đem góp vốn. Tài khoản có số dư bên Có và trình bày ghi âm trên Báo cáo tình hình tài chính. Căn cứ: Phụ lục II Thông tư 99/2025/TT-BTC.

Thay đổi so với Thông tư 200

  • Giữ nguyên số hiệu, tên TK 214 và 4 tài khoản cấp 2: 2141, 2142, 2143, 2147.
  • TT 99 bổ sung TK 215 – Tài sản sinh học; súc vật nuôi cho sản phẩm định kỳ đã trưởng thành theo dõi giá trị khấu hao lũy kế ngay trong TK 215 (chi tiết 215122), không qua TK 214.
  • Tên báo cáo đổi thành “Báo cáo tình hình tài chính”; cách trình bày hao mòn lũy kế không đổi.

Nguyên tắc kế toán tài khoản 214

  • Mọi TSCĐ, bất động sản đầu tư cho thuê hoạt động hiện có đều phải trích khấu hao, kể cả tài sản chờ thanh lý, trừ tài sản đã khấu hao hết mà vẫn sử dụng.
  • Khấu hao tài sản dùng cho sản xuất, kinh doanh tính vào chi phí trong kỳ; khấu hao tài sản dùng cho hoạt động đầu tư xây dựng tính vào chi phí đầu tư (TK 241).
  • TSCĐ dùng cho phúc lợi không trích khấu hao vào chi phí; cuối năm chỉ tính hao mòn và ghi giảm quỹ phúc lợi đã hình thành TSCĐ (TK 3533).
  • Doanh nghiệp tự chọn phương pháp khấu hao phù hợp với cách thu hồi lợi ích kinh tế (đường thẳng, số dư giảm dần có điều chỉnh, theo số lượng sản phẩm) và áp dụng nhất quán; xem xét lại thời gian, phương pháp khi có thay đổi đáng kể và thuyết minh trên báo cáo tài chính.
  • Quyền sử dụng đất chỉ khấu hao khi có thời hạn; TSCĐ thuê tài chính khấu hao trong thời gian thuê nếu không chắc chắn được chuyển quyền sở hữu.
  • Bất động sản đầu tư nắm giữ chờ tăng giá không trích khấu hao, chỉ xem xét tổn thất do giảm giá trị.

Khung khấu hao để tính thuế năm 2026

Về thuế TNDN, Thông tư 45/2013/TT-BTC về quản lý, sử dụng và trích khấu hao TSCĐ tiếp tục áp dụng theo Quyết định 1760/QĐ-BTC nhưng không quá 31/12/2026; Bộ Tài chính đang soạn thông tư thay thế, dự kiến áp dụng từ 01/01/2027. Một số điểm thường gặp khi quyết toán:

  • Khấu hao ô tô chở người dưới 9 chỗ (trừ trường hợp kinh doanh vận tải, du lịch… theo quy định) đối với phần nguyên giá trên 1,6 tỷ đồng không được trừ.
  • TSCĐ tạm dừng hoạt động vẫn được trừ khấu hao nếu do sửa chữa, di dời, bảo trì định kỳ dưới 12 tháng hoặc do sản xuất mùa vụ dưới 9 tháng, sau đó đưa trở lại sản xuất kinh doanh và có hồ sơ chứng minh (Nghị định 320/2025/NĐ-CP).
  • Khấu hao nhanh vượt mức cho phép, khấu hao tài sản không phục vụ sản xuất kinh doanh hoặc thiếu hồ sơ quyền sở hữu là các khoản thường bị loại.

Kết cấu và nội dung phản ánh

Bên Nợ Bên Có
Giá trị hao mòn giảm do thanh lý, nhượng bán, góp vốn, điều chuyển TSCĐ, bất động sản đầu tư; điều chỉnh giảm khấu hao Giá trị hao mòn tăng do trích khấu hao; nhận điều chuyển tài sản đã qua sử dụng; tính hao mòn TSCĐ phúc lợi
Số dư bên Có: giá trị hao mòn lũy kế của TSCĐ, bất động sản đầu tư hiện có.

Tài khoản 214 có 4 tài khoản cấp 2:

Cách hạch toán các nghiệp vụ thường gặp

  1. Trích khấu hao định kỳ: Nợ TK 623, 627, 641, 642 / Có TK 2141, 2142, 2143. Khấu hao tài sản dùng cho đầu tư xây dựng: Nợ TK 241 / Có TK 214.
  2. Khấu hao bất động sản đầu tư cho thuê: Nợ TK 632 / Có TK 2147.
  3. Hao mòn TSCĐ phúc lợi (cuối năm): Nợ TK 3533 / Có TK 2141.
  4. Thanh lý, nhượng bán TSCĐ: Nợ TK 214 (hao mòn lũy kế), Nợ TK 811 (giá trị còn lại) / Có TK 211, 213 (nguyên giá). Số thu thanh lý ghi Có TK 711.
  5. Nhận điều chuyển TSCĐ đã qua sử dụng trong nội bộ: Nợ TK 211 (nguyên giá) / Có TK 214 (hao mòn lũy kế), Có TK 336, 411 (giá trị còn lại).
  6. Thay đổi ước tính làm tăng khấu hao: Nợ TK 623, 627, 641, 642 / Có TK 214 (phần chênh lệch); trường hợp giảm ghi ngược lại.

Ví dụ

Ngày 01/01/2026, Công ty Sao Mai đưa vào sử dụng một máy CNC nguyên giá 600.000.000 đồng, thời gian sử dụng 5 năm, khấu hao đường thẳng. Mức khấu hao năm = 600.000.000 / 5 = 120.000.000 đồng, mỗi tháng 10.000.000 đồng.

  • Hằng tháng: Nợ TK 627 (6274) / Có TK 2141: 10.000.000.

Ngày 31/12/2027 (đã khấu hao 24 tháng = 240.000.000 đồng), công ty bán máy với giá 400.000.000 đồng chưa thuế GTGT, thuế GTGT 10% 40.000.000 đồng.

  • Ghi giảm TSCĐ: Nợ TK 2141: 240.000.000; Nợ TK 811: 360.000.000 / Có TK 211: 600.000.000.
  • Ghi thu nhập: Nợ TK 112: 440.000.000 / Có TK 711: 400.000.000; Có TK 3331: 40.000.000.

Lãi thanh lý = 400.000.000 – 360.000.000 = 40.000.000 đồng.

Lưu ý khi quyết toán thuế và kiểm toán

  • Đối chiếu sổ chi tiết TSCĐ, bảng tính khấu hao với số dư TK 214 theo từng tài sản.
  • Lưu quyết định thời gian, phương pháp khấu hao; khung thời gian tính thuế theo Thông tư 45/2013/TT-BTC trong năm 2026.
  • Kiểm kê TSCĐ cuối năm; tài sản đã hết khấu hao vẫn dùng phải theo dõi riêng, không trích tiếp.
  • Kiểm toán viên thường phát hiện: bắt đầu khấu hao trễ, tiếp tục khấu hao tài sản đã thanh lý, phân bổ khấu hao sai bộ phận.

Câu hỏi thường gặp

Doanh nghiệp có được chọn thời gian khấu hao kế toán khác thời gian tính thuế?

Có. Thời gian khấu hao kế toán phản ánh thời gian sử dụng hữu ích ước tính; chênh lệch so với mức được trừ được điều chỉnh khi lập tờ khai quyết toán TNDN và có thể phát sinh thuế hoãn lại.

TSCĐ hết khấu hao vẫn dùng có trích tiếp không?

Không. Tài sản tiếp tục được theo dõi nguyên giá và hao mòn lũy kế cho đến khi thanh lý.

Đất lâu dài có khấu hao không?

Quyền sử dụng đất không thời hạn không trích khấu hao.

Nguồn tham khảo: Thông tư 99/2025/TT-BTC (Phụ lục II); Thông tư 45/2013/TT-BTC; Nghị định 320/2025/NĐ-CP – tra cứu tại vbpl.vn. Xem thêm TK 211, TK 213.

Cẩm nang liên quan: Xem toàn bộ danh mục và hướng dẫn từng tài khoản tại Hệ thống tài khoản kế toán theo Thông tư 99/2025.

Cần hỗ trợ ngay? Hãng Kiểm toán AMA cung cấp dịch vụ kế toán trọn gói. Trụ sở: Tầng 2, Tòa nhà 37 Bà Triệu, phường Cửa Nam, Hà Nội · Hotline 0843 339 444 · info@amagroup.vn.

Bài viết này hữu ích như thế nào?

Bấm vào một ngôi sao để đánh giá nó!

0 0 đánh giá
Article Rating
Theo dõi
Thông báo của
guest
0 Comments
Cũ nhất
Mới nhất Được bỏ phiếu nhiều nhất
0
Rất thích suy nghĩ của bạn, hãy bình luận.x