Tài khoản 2412 – Xây dựng cơ bản là tài khoản cấp 2 của TK 241, dùng để tập hợp chi phí đầu tư xây dựng công trình, hạng mục công trình và theo dõi tình hình quyết toán vốn đầu tư. Khi hoàn thành, chi phí được kết chuyển thành TSCĐ hữu hình, TSCĐ vô hình hoặc bất động sản đầu tư. Căn cứ: Phụ lục II Thông tư 99/2025/TT-BTC; số hiệu, tên giữ nguyên như Thông tư 200.
Nguyên tắc kế toán tài khoản 2412
- Mở chi tiết cho từng công trình, hạng mục; trong mỗi công trình theo dõi chi phí xây lắp, thiết bị, quản lý dự án, tư vấn và chi phí khác.
- Áp dụng cho cả hình thức giao thầu và tự làm; doanh nghiệp có ban quản lý dự án riêng hạch toán theo hướng dẫn cho chủ đầu tư.
- Chi phí đi vay chỉ vốn hóa khi đủ điều kiện của Chuẩn mực kế toán số 16; vay để đầu tư vào công ty con, liên doanh, liên kết không vốn hóa.
- Chi phí quản lý dự án dùng chung được phân bổ theo tiêu thức hợp lý.
- Công trình xong chưa quyết toán: ghi tăng tài sản theo giá tạm tính, điều chỉnh khi quyết toán được duyệt.
Kết cấu và nội dung phản ánh
| Bên Nợ | Bên Có |
|---|---|
| Chi phí đầu tư xây dựng phát sinh (xây lắp, thiết bị, tư vấn, lãi vay vốn hóa…) | Giá trị công trình hoàn thành chuyển thành tài sản; chi phí không được duyệt, công trình bị hủy bỏ; khoản giảm trừ (phạt nhà thầu, thu hồi vật liệu) |
| Số dư Nợ: chi phí xây dựng dở dang, kể cả công trình đã xong chưa quyết toán. | |
Cách hạch toán các nghiệp vụ thường gặp
- Ứng trước cho nhà thầu: Nợ TK 331 / Có TK 111, 112.
- Nghiệm thu khối lượng xây lắp: Nợ TK 2412, Nợ TK 1332 / Có TK 331.
- Xuất thiết bị không cần lắp cho công trình: Nợ TK 2412 / Có TK 152.
- Lãi vay đủ điều kiện vốn hóa: Nợ TK 2412 / Có TK 111, 112, 335.
- Tiền phạt nhà thầu vi phạm hợp đồng làm giảm chi phí: Nợ TK 112, 331 / Có TK 2412.
- Hoàn thành đưa vào sử dụng: Nợ TK 211, 213, 217 / Có TK 2412.
- Chi phí không được duyệt, phải thu hồi: Nợ TK 1388 / Có TK 2412.
Ví dụ
Công ty Kim Long tự xây văn phòng điều hành, chi phí trong năm 2026:
- Vật liệu xuất kho: 900.000.000 đồng → Nợ TK 2412 / Có TK 152: 900.000.000.
- Lương công nhân xây dựng: 300.000.000 đồng → Nợ TK 2412 / Có TK 334: 300.000.000.
- Thuê máy thi công 100.000.000 đồng chưa thuế, thuế GTGT 10% → Nợ TK 2412: 100.000.000; Nợ TK 1332: 10.000.000 / Có TK 331: 110.000.000.
- Lãi vay riêng cho công trình đủ điều kiện vốn hóa: 50.000.000 đồng → Nợ TK 2412 / Có TK 112: 50.000.000.
Hoàn thành, đưa vào sử dụng: Nợ TK 211 / Có TK 2412: 1.350.000.000.
Lưu ý khi quyết toán thuế và kiểm toán
- Lưu dự toán, hợp đồng thầu, biên bản nghiệm thu từng giai đoạn, hồ sơ quyết toán công trình.
- Khoản thanh toán từ 5 triệu đồng qua ngân hàng để được khấu trừ thuế GTGT.
- Công trình đã sử dụng phải ghi tăng tài sản và trích khấu hao dù chưa quyết toán.
Câu hỏi thường gặp
Chi phí lán trại, khởi công có tính vào TK 2412?
Có, nếu là chi phí cần thiết cho công trình theo dự toán; chi phí lễ hội mang tính quảng bá thường không được vốn hóa.
Lãi vay sau khi công trình hoàn thành ghi vào đâu?
Ghi chi phí tài chính (TK 635), không vốn hóa.
Nguồn tham khảo: Thông tư 99/2025/TT-BTC (Phụ lục II); Chuẩn mực kế toán Việt Nam số 16 – tra cứu tại vbpl.vn.
Cẩm nang liên quan: Xem toàn bộ danh mục và hướng dẫn từng tài khoản tại Hệ thống tài khoản kế toán theo Thông tư 99/2025.
Cần hỗ trợ ngay? Hãng Kiểm toán AMA cung cấp dịch vụ kiểm toán quyết toán dự án. Trụ sở: Tầng 2, Tòa nhà 37 Bà Triệu, phường Cửa Nam, Hà Nội · Hotline 0843 339 444 · info@amagroup.vn.

