Thủ tục mua bán, sáp nhập doanh nghiệp năm 2026 gồm ba lớp: thủ tục nội bộ (nghị quyết, hợp đồng), thủ tục với cơ quan đăng ký kinh doanh thuộc Sở Tài chính, và các thủ tục bổ sung khi có nhà đầu tư nước ngoài, khi giao dịch vượt ngưỡng tập trung kinh tế hoặc khi bên mục tiêu là công ty đại chúng. Ngoài ra, các bên phải hoàn tất nghĩa vụ thuế phát sinh từ việc chuyển nhượng vốn hoặc tổ chức lại doanh nghiệp.

Cơ quan có thẩm quyền trong giao dịch M&A
| Cơ quan | Thủ tục | Khi nào cần |
|---|---|---|
| Phòng Đăng ký kinh doanh thuộc Sở Tài chính | Đăng ký thay đổi thành viên, chủ sở hữu, vốn điều lệ; đăng ký sáp nhập, hợp nhất | Hầu hết giao dịch |
| Cơ quan đăng ký đầu tư (Sở Tài chính hoặc Ban quản lý khu công nghiệp, khu kinh tế) | Đăng ký góp vốn, mua cổ phần của nhà đầu tư nước ngoài; điều chỉnh dự án đầu tư | Bên mua là nhà đầu tư nước ngoài thuộc trường hợp phải đăng ký |
| Cơ quan quản lý cạnh tranh | Tiếp nhận thông báo, thẩm định tập trung kinh tế | Giao dịch đạt ngưỡng theo Nghị định 35/2020/NĐ-CP |
| Ủy ban Chứng khoán Nhà nước | Đăng ký chào mua công khai, công bố thông tin | Bên mục tiêu là công ty đại chúng |
| Cơ quan thuế quản lý (Thuế tỉnh, thành phố hoặc Thuế cơ sở) | Khai thuế chuyển nhượng vốn; quyết toán, chấm dứt mã số thuế của công ty bị sáp nhập | Mọi giao dịch có chuyển nhượng hoặc tổ chức lại |
Thủ tục mua lại phần vốn góp, cổ phần
- Thủ tục nội bộ: thực hiện quyền ưu tiên của thành viên còn lại (công ty TNHH), kiểm tra hạn chế chuyển nhượng của cổ đông sáng lập, thông qua quyết định của hội đồng thành viên hoặc đại hội đồng cổ đông nếu điều lệ yêu cầu.
- Ký hợp đồng chuyển nhượng và thanh toán theo phương thức thỏa thuận; nhà đầu tư nước ngoài thanh toán qua tài khoản vốn theo quy định quản lý ngoại hối.
- Đăng ký thay đổi tại Phòng Đăng ký kinh doanh: hồ sơ gồm thông báo thay đổi theo mẫu tại Thông tư 68/2025/TT-BTC, hợp đồng chuyển nhượng hoặc giấy tờ xác nhận hoàn tất, danh sách thành viên và thông tin chủ sở hữu hưởng lợi cập nhật. Công ty cổ phần không niêm yết chủ yếu cập nhật sổ đăng ký cổ đông; chỉ đăng ký thay đổi khi luật yêu cầu (ví dụ cổ đông là nhà đầu tư nước ngoài).
- Khai, nộp thuế thu nhập từ chuyển nhượng vốn của bên bán.
Thủ tục sáp nhập, hợp nhất doanh nghiệp
- Các công ty liên quan chuẩn bị hợp đồng sáp nhập (hợp nhất) và dự thảo điều lệ của công ty nhận sáp nhập (công ty hợp nhất).
- Thành viên, chủ sở hữu, cổ đông của các công ty thông qua hợp đồng, điều lệ và tiến hành đăng ký doanh nghiệp.
- Gửi hợp đồng cho tất cả chủ nợ và thông báo cho người lao động trong thời hạn luật định sau khi thông qua.
- Đăng ký thay đổi cho công ty nhận sáp nhập hoặc đăng ký thành lập công ty hợp nhất tại Phòng Đăng ký kinh doanh; công ty bị sáp nhập chấm dứt tồn tại.
- Công ty bị sáp nhập quyết toán thuế, hóa đơn, chấm dứt hiệu lực mã số thuế; công ty nhận sáp nhập kế thừa nghĩa vụ thuế chưa hoàn thành.
Thủ tục bổ sung
Nhà đầu tư nước ngoài
Từ 01/03/2026, việc góp vốn, mua cổ phần của nhà đầu tư nước ngoài áp dụng Luật Đầu tư 143/2025/QH15. Các trường hợp phải đăng ký góp vốn trước khi thay đổi thành viên thường liên quan đến ngành nghề tiếp cận thị trường có điều kiện, việc nhà đầu tư nước ngoài nắm quyền chi phối, hoặc doanh nghiệp có đất tại khu vực ảnh hưởng quốc phòng, an ninh; danh mục cụ thể cần đối chiếu luật mới và văn bản hướng dẫn.
Thông báo tập trung kinh tế
Nếu giao dịch đạt ngưỡng, các bên phải nộp hồ sơ thông báo và chỉ thực hiện giao dịch sau khi có kết quả thẩm định. Luật Cạnh tranh 2018 quy định thẩm định sơ bộ trong 30 ngày kể từ khi nhận đủ hồ sơ; nếu phải thẩm định chính thức, thời hạn là 90 ngày và có thể gia hạn. Ngưỡng cụ thể xem tại bài quy định về tập trung kinh tế khi M&A.
Công ty đại chúng
Giao dịch làm bên mua đạt các mức sở hữu theo Luật Chứng khoán phải thực hiện chào mua công khai và công bố thông tin theo quy định.
Xem thêm pháp luật điều chỉnh hoạt động M&A.
Câu hỏi thường gặp
Hồ sơ đăng ký thay đổi nộp ở đâu sau khi Sở Kế hoạch và Đầu tư hợp nhất?
Từ năm 2025, Bộ Kế hoạch và Đầu tư hợp nhất vào Bộ Tài chính; cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh thuộc Sở Tài chính. Hồ sơ có thể nộp trực tuyến qua Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp.
Nguồn tham khảo: Luật Doanh nghiệp 59/2020/QH14 sửa đổi bởi Luật 76/2025/QH15; Nghị định 168/2025/NĐ-CP; Thông tư 68/2025/TT-BTC; Luật Đầu tư 143/2025/QH15; Luật Cạnh tranh 23/2018/QH14; Nghị định 35/2020/NĐ-CP; Luật Chứng khoán 54/2019/QH14; Luật Quản lý thuế 108/2025/QH15. Tra cứu tại vbpl.vn.
Cần hỗ trợ ngay? Hãng Kiểm toán AMA cung cấp dịch vụ tư vấn mua bán, sáp nhập doanh nghiệp (M&A). Trụ sở: Tầng 2, Tòa nhà 37 Bà Triệu, phường Cửa Nam, Hà Nội · Hotline 0843 339 444 · info@amagroup.vn.

