22 tháng 11, 2025 Tin tức

Tài khoản 3432 – Trái phiếu chuyển đổi là tài khoản cấp 2 của TK 343, phản ánh phần nợ gốc của trái phiếu có thể chuyển thành một số lượng cổ phiếu phổ thông xác định của chính doanh nghiệp phát hành. Phần quyền chọn chuyển đổi (cấu phần vốn) không ghi vào TK 3432 mà ghi vào TK 4113 – Quyền chọn chuyển đổi trái phiếu. Số hiệu và tên tài khoản giữ nguyên theo Thông tư 99/2025/TT-BTC.

Nguyên tắc kế toán tài khoản 3432

  • Chỉ trái phiếu chuyển thành số lượng cổ phiếu xác định trước mới ghi TK 3432. Trái phiếu chuyển thành số cổ phiếu chưa xác định hoặc thành cổ phiếu của đơn vị khác được kế toán như trái phiếu thường.
  • Tại ngày phát hành, giá trị nợ gốc bằng giá trị hiện tại của dòng tiền gốc và lãi tương lai, chiết khấu theo lãi suất của trái phiếu tương tự không có quyền chuyển đổi. Phần còn lại là cấu phần vốn.
  • Chi phí phát hành chia cho cấu phần nợ và vốn theo tỷ lệ tiền thu.
  • Chi phí lãi tính theo lãi suất trái phiếu tương tự; phần vượt lãi danh nghĩa làm tăng dần nợ gốc đến mệnh giá.

Kết cấu và nội dung phản ánh

Bên Nợ Bên Có
Chi phí phát hành phân bổ cho cấu phần nợ Giá trị nợ gốc ghi nhận khi phát hành
Thanh toán khi không chuyển đổi; ghi giảm khi chuyển thành cổ phiếu Điều chỉnh tăng nợ gốc định kỳ
Số dư bên Có: giá trị nợ gốc trái phiếu chuyển đổi tại cuối kỳ.

Cách hạch toán các nghiệp vụ thường gặp

  • Phát hành: Nợ TK 111, 112 / Có TK 3432 (nợ gốc), Có TK 4113 (cấu phần vốn).
  • Chi phí phát hành: Nợ TK 3432 / Có TK 111, 112; phần phân bổ cho cấu phần vốn: Nợ TK 4113 / Có TK 3432.
  • Ghi nhận lãi định kỳ: Nợ TK 635 (hoặc 241, 627) / Có TK 112 hoặc 335 (lãi danh nghĩa), Có TK 3432 (phần điều chỉnh tăng nợ gốc).
  • Đáo hạn, chuyển thành cổ phiếu: Nợ TK 3432 / Có TK 4111 (mệnh giá cổ phiếu), Có TK 4112 (chênh lệch); đồng thời Nợ TK 4113 / Có TK 4112.
  • Đáo hạn, không chuyển đổi: Nợ TK 3432 / Có TK 111, 112; đồng thời Nợ TK 4113 / Có TK 4112.

Ví dụ

Ngày 01/01/2026, Công ty F phát hành trái phiếu chuyển đổi tổng mệnh giá 1.000.000.000 đồng, kỳ hạn 2 năm, lãi danh nghĩa 6%/năm trả cuối năm. Lãi suất của trái phiếu tương tự không chuyển đổi là 10%/năm.

  • Nợ gốc = 60.000.000 / 1,1 + 1.060.000.000 / 1,1² = 930.578.513 đồng; cấu phần vốn = 69.421.487 đồng. Ghi: Nợ TK 112: 1.000.000.000 / Có TK 3432: 930.578.513, Có TK 4113: 69.421.487.
  • Năm 2026: chi phí lãi = 930.578.513 × 10% = 93.057.851. Nợ TK 635: 93.057.851 / Có TK 112: 60.000.000, Có TK 3432: 33.057.851. Nợ gốc cuối năm 963.636.364.
  • Năm 2027: chi phí lãi 96.363.636, điều chỉnh tăng 36.363.636; nợ gốc đúng bằng 1.000.000.000 khi đáo hạn.

Lưu ý khi kiểm toán

  • Kiểm tra căn cứ chọn lãi suất, bảng tính giá trị hiện tại và tỷ lệ chuyển đổi trong phương án phát hành.

Câu hỏi thường gặp

Không xác định được lãi suất trái phiếu tương tự thì dùng lãi suất nào?

Dùng lãi suất đi vay phổ biến trên thị trường của khoản vay tương tự không có quyền chuyển đổi.

Giá trị TK 4113 có thay đổi trong kỳ hạn trái phiếu?

Không. Số này giữ nguyên đến khi đáo hạn.

Nguồn tham khảo: Thông tư 99/2025/TT-BTC (Phụ lục II – Hệ thống tài khoản kế toán). Tra cứu tại vbpl.vn.

Cẩm nang liên quan: Xem toàn bộ danh mục và hướng dẫn từng tài khoản tại Hệ thống tài khoản kế toán theo Thông tư 99/2025.

Cần hỗ trợ ngay? Hãng Kiểm toán AMA cung cấp dịch vụ tư vấn kế toán. Trụ sở: Tầng 2, Tòa nhà 37 Bà Triệu, phường Cửa Nam, Hà Nội · Hotline 0843 339 444 · info@amagroup.vn.

Bài viết này hữu ích như thế nào?

Bấm vào một ngôi sao để đánh giá nó!

0 0 đánh giá
Article Rating
Theo dõi
Thông báo của
guest
0 Comments
Cũ nhất
Mới nhất Được bỏ phiếu nhiều nhất
0
Rất thích suy nghĩ của bạn, hãy bình luận.x