Tờ khai giao dịch liên kết là Phụ lục I “Thông tin về quan hệ liên kết và giao dịch liên kết”, nộp cùng hồ sơ quyết toán thuế TNDN, chậm nhất ngày cuối cùng của tháng thứ 3 sau khi kết thúc năm tài chính. Từ kỳ tính thuế 2024, doanh nghiệp dùng mẫu Phụ lục I mới ban hành kèm Nghị định 20/2025/NĐ-CP (sửa đổi Nghị định 132/2020/NĐ-CP), thay mẫu cũ.
Ai phải lập Phụ lục I
Mọi doanh nghiệp nộp thuế TNDN theo phương pháp kê khai có phát sinh giao dịch với bên liên kết trong năm, kể cả khi:
- Được miễn lập hồ sơ xác định giá giao dịch liên kết (doanh thu dưới 50 tỷ và giao dịch liên kết dưới 30 tỷ đồng, hoặc trường hợp chức năng đơn giản).
- Chỉ có giao dịch với bên liên kết trong nước, cùng mức thuế suất.
- Năm đó doanh nghiệp bị lỗ.
Doanh nghiệp chỉ vay ngân hàng mà ngân hàng không tham gia điều hành, kiểm soát, góp vốn thì từ kỳ tính thuế 2024 không coi là giao dịch liên kết. Định nghĩa đầy đủ về bên liên kết xem tại bài Nghị định 132/2020/NĐ-CP: tóm tắt và sửa đổi.
Các bước lập tờ khai giao dịch liên kết
- Xác định danh sách bên liên kết: rà soát cơ cấu sở hữu (từ 25% vốn), quan hệ điều hành, kiểm soát, khoản vay, bảo lãnh, quan hệ gia đình của người quản lý. Ghi tên, quốc gia, mã số thuế, hình thức liên kết của từng bên.
- Tập hợp giao dịch theo nhóm: mua bán hàng hóa, dịch vụ, tài sản, vay và cho vay, phí bản quyền, phí quản lý, chi phí phân bổ. Số liệu đối chiếu với sổ chi tiết và báo cáo tài chính đã kiểm toán (nếu có).
- Kê khai trường hợp miễn trừ: đánh dấu đúng căn cứ miễn lập hồ sơ (nếu có) và căn cứ miễn kê khai một số giao dịch theo nghị định.
- Xác định chi phí lãi vay được trừ: tính EBITDA, so sánh tổng chi phí lãi vay thuần với mức 30% EBITDA; ghi phần không được trừ và phần chuyển sang kỳ sau. Ví dụ tính chi tiết tại bài khống chế lãi vay 30% EBITDA.
- Ghi nhận kết quả xác định giá: giá trị giao dịch theo sổ sách và giá trị sau điều chỉnh theo nguyên tắc giao dịch độc lập (nếu doanh nghiệp tự điều chỉnh tăng thu nhập).
- Nộp điện tử: đính kèm cùng tờ khai quyết toán TNDN qua cổng thuế điện tử; giao dịch điện tử trong lĩnh vực thuế thực hiện theo Thông tư 89/2026/TT-BTC từ 01/07/2026.
Lỗi thường gặp khi kê khai
| Lỗi | Hậu quả | Cách khắc phục |
|---|---|---|
| Bỏ sót bên liên kết gián tiếp (qua công ty mẹ, cá nhân chung) | Bị coi là kê khai không đầy đủ, có thể bị ấn định | Vẽ sơ đồ sở hữu toàn tập đoàn trước khi khai |
| Dùng mẫu Phụ lục I cũ | Hồ sơ không hợp lệ | Cập nhật phần mềm kê khai theo mẫu Nghị định 20/2025 |
| Số liệu không khớp báo cáo tài chính | Bị yêu cầu giải trình | Lập bảng đối chiếu giao dịch liên kết – sổ cái |
| Không tính khống chế lãi vay khi vay bên liên kết | Bị loại chi phí, truy thu thuế | Tính EBITDA ngay khi lập quyết toán |
Thời hạn và xử phạt
Phụ lục I là một phần của hồ sơ quyết toán TNDN nên áp dụng chung thời hạn: ngày cuối cùng của tháng thứ 3 sau năm tài chính. Nộp chậm bị phạt theo Nghị định 125/2020/NĐ-CP (sửa đổi bởi Nghị định 310/2025/NĐ-CP): 2–5 triệu đồng nếu chậm 1–30 ngày, tăng dần đến 15–25 triệu đồng nếu chậm trên 90 ngày. Kê khai sai dẫn đến thiếu thuế bị phạt 20% số thuế thiếu.
Câu hỏi thường gặp
Có thể khai bổ sung Phụ lục I sau khi đã nộp?
Có. Doanh nghiệp khai bổ sung hồ sơ quyết toán; theo Luật Quản lý thuế 108/2025/QH15, thời hạn khai bổ sung là trong 5 năm và nên thực hiện trước khi có quyết định kiểm tra, thanh tra.
Giao dịch liên kết không phát sinh tiền có phải kê khai?
Có. Các giao dịch như cho mượn tài sản, bảo lãnh, cung cấp dịch vụ không thu phí vẫn phải kê khai và xác định giá theo nguyên tắc giao dịch độc lập.
Nguồn tham khảo: Nghị định 132/2020/NĐ-CP sửa đổi bởi Nghị định 20/2025/NĐ-CP; Luật Quản lý thuế 108/2025/QH15; Thông tư 89/2026/TT-BTC; Nghị định 125/2020/NĐ-CP sửa đổi bởi Nghị định 310/2025/NĐ-CP. Tra cứu tại vbpl.vn.
Cần hỗ trợ ngay? Hãng Kiểm toán AMA cung cấp dịch vụ lập báo cáo chuyển giá. Trụ sở: Tầng 2, Tòa nhà 37 Bà Triệu, phường Cửa Nam, Hà Nội · Hotline 0843 339 444 · info@amagroup.vn.
