Doanh nghiệp có giao dịch liên kết chỉ được trừ tổng chi phí lãi vay thuần (sau khi trừ lãi tiền gửi và lãi cho vay) tối đa bằng 30% EBITDA của kỳ tính thuế; phần vượt không được trừ trong năm nhưng được chuyển sang tối đa 5 năm tiếp theo. Quy định nằm tại Điều 16 Nghị định 132/2020/NĐ-CP, được Nghị định 20/2025/NĐ-CP sửa đổi về bên liên kết là tổ chức tín dụng và bổ sung chuyển tiếp chi phí lãi vay của giai đoạn 2020–2023.
Đối tượng phải áp dụng mức khống chế
- Áp dụng cho doanh nghiệp có phát sinh giao dịch liên kết trong kỳ tính thuế, và mức 30% tính trên tổng chi phí lãi vay, kể cả lãi vay từ bên độc lập.
- Từ kỳ tính thuế 2024, khoản vay ngân hàng không làm phát sinh quan hệ liên kết nếu tổ chức tín dụng không tham gia điều hành, kiểm soát, góp vốn vào doanh nghiệp.
- Một số khoản vay được loại trừ khỏi phạm vi khống chế theo nghị định, như vay vốn ODA, vay ưu đãi của Chính phủ, khoản vay thực hiện chương trình, dự án an sinh xã hội theo quy định; tổ chức tín dụng, doanh nghiệp bảo hiểm cũng không áp dụng. Doanh nghiệp cần đối chiếu điều kiện cụ thể trong văn bản gốc.
Công thức tính
| Chỉ tiêu | Cách xác định |
|---|---|
| Chi phí lãi vay thuần | Tổng chi phí lãi vay trong kỳ − lãi tiền gửi − lãi cho vay |
| EBITDA | Lợi nhuận thuần từ hoạt động kinh doanh + chi phí lãi vay thuần + chi phí khấu hao |
| Mức trần được trừ | 30% × EBITDA |
| Phần không được trừ | Chi phí lãi vay thuần − Mức trần (nếu dương) |
Ví dụ tính năm 2025
Công ty A có vay công ty mẹ ở nước ngoài và vay ngân hàng. Số liệu năm: lợi nhuận thuần từ hoạt động kinh doanh 10 tỷ đồng; tổng chi phí lãi vay 8 tỷ; lãi tiền gửi 1 tỷ; khấu hao 5 tỷ.
- Chi phí lãi vay thuần = 8 − 1 = 7 tỷ đồng.
- EBITDA = 10 + 7 + 5 = 22 tỷ đồng.
- Mức trần = 30% × 22 = 6,6 tỷ đồng.
- Phần không được trừ năm 2025 = 7 − 6,6 = 0,4 tỷ đồng, ghi vào Phụ lục I và được chuyển sang năm 2026–2030.
Năm sau, nếu chi phí lãi vay thuần thấp hơn mức trần, doanh nghiệp được trừ thêm phần chuyển sang, nhưng tổng số được trừ của năm đó vẫn không vượt 30% EBITDA của năm đó.
Chuyển tiếp theo Nghị định 20/2025/NĐ-CP
Nghị định 20/2025/NĐ-CP (hiệu lực 27/03/2025, áp dụng từ kỳ tính thuế 2024) hướng dẫn việc chuyển phần chi phí lãi vay không được trừ của các kỳ 2020–2023 sang các kỳ sau. Doanh nghiệp có số chưa được trừ trong giai đoạn này nên:
- Lập bảng theo dõi riêng số vượt từng năm, năm phát sinh và thời hạn chuyển còn lại.
- Rà soát lại cách tính các năm cũ nếu trước đây đã coi ngân hàng là bên liên kết.
- Thể hiện số chuyển tiếp trên Phụ lục I mẫu mới; hướng dẫn kê khai tại bài hướng dẫn lập tờ khai giao dịch liên kết.
Sai sót thường gặp
- Chỉ tính lãi vay trả bên liên kết, bỏ qua lãi vay ngân hàng trong tổng chi phí lãi vay.
- Không trừ lãi tiền gửi, lãi cho vay khi xác định chi phí lãi vay thuần.
- Dùng lợi nhuận kế toán trước thuế thay cho lợi nhuận thuần từ hoạt động kinh doanh.
- Quên theo dõi thời hạn 5 năm của phần chuyển sang.
Bị loại chi phí lãi vay do tính sai là một trong những điều chỉnh phổ biến khi kiểm tra, kèm phạt 20% số thuế thiếu; xem chế tài xử phạt chuyển giá.
Câu hỏi thường gặp
EBITDA âm thì chi phí lãi vay được trừ bao nhiêu?
Khi EBITDA bằng 0 hoặc âm, mức trần bằng 0; toàn bộ chi phí lãi vay thuần không được trừ trong kỳ và được chuyển sang các kỳ sau trong thời hạn 5 năm.
Doanh nghiệp không có giao dịch liên kết có bị khống chế 30%?
Không theo Nghị định 132/2020; tuy nhiên khoản vay vẫn phải đáp ứng điều kiện chi phí được trừ khác của Luật Thuế TNDN 67/2025/QH15 (ví dụ lãi vay từ cá nhân, tổ chức không phải tín dụng vượt mức giới hạn lãi suất theo quy định).
Nguồn tham khảo: Nghị định 132/2020/NĐ-CP sửa đổi bởi Nghị định 20/2025/NĐ-CP; Luật Thuế TNDN 67/2025/QH15; Nghị định 320/2025/NĐ-CP. Tra cứu tại vbpl.vn.
Cần hỗ trợ ngay? Hãng Kiểm toán AMA cung cấp dịch vụ rà soát rủi ro thuế và chuyển giá. Trụ sở: Tầng 2, Tòa nhà 37 Bà Triệu, phường Cửa Nam, Hà Nội · Hotline 0843 339 444 · info@amagroup.vn.
